Operatie Market Garden: een brug te ver

54 van 60 bezoekers vinden deze informatie waardevol.
Adres:
Rijnkade 155
6811HD Arnhem

Nadat de geallieerden begin september 1944 Brussel wisten te bevrijden, stokt de opmars. Dat was het moment waarop de Britse veldmaarschalk Bernard Montgomery het gewaagde plan Operatie Market Garden aan de geallieerde opperbevelhebber, de Amerikaanse generaal Dwight D. Eisenhower presenteerde. Als de geallieerden een aantal bruggen over de grote Nederlandse rivieren in handen zouden krijgen, kon een deel van het geallieerde leger de gevreesde Siegfried-verdedigingslinie omzeilen en oprukken naar het hart van de Duitse oorlogsindustrie, het Ruhrgebied. Operatie Market Garden bleek echter een ‘bridge too far’. Volg het spoor van de 101st Airborne Division, 82nd Airborne Division, 1st British Airborne Division en de Eerste Poolse Parachutisten Brigade door Nederland en zie de plekken die een cruciale rol speelden in één van de beroemdste operaties van de Tweede Wereldoorlog met uw eigen ogen.

  • Volg het spoor van de bevrijders van Leopoldsburg tot Arnhem.
  • Zie de plekken die een cruciale rol speelden tijdens Operatie Market Garden met uw eigen ogen.
  • Bezoek musea, luisterplekken en informatiecentra voor het volledige verhaal.

Op 17 september 1944 begint Operatie Market Garden. Het tweeledig plan bestaat uit Operatie Market, het luchtlandingsoffensief, en Operatie Garden, het grondoffensief. In drie dagen moeten de grondtroepen van het Britse 30ste korps de lange weg van de Belgische grens tot aan Arnhem afleggen. Om dat te laten slagen, moesten wel eerst alle tussengelegen bruggen door de luchtlandingstroepen veroverd worden.  Dat was aan het Amerikaanse 101st Airborne, 82nd Airborne en Britse 1st Airborne Division. Als de operatie slaagt, is de oorlog met Kerstmis 1944 voorbij, zo hoopt Montgomery. Ondanks dat het één van de grootste luchtlandingsoperaties was uit de geschiedenis, is Operatie Market Garden slechts deels geslaagd. Nijmegen en grote delen van Noord-Brabant werden na hevige gevechten bevrijd. Helaas kon Arnhem, na aanvankelijke successen, door de geallieerden niet worden behouden. Het duurde nog tot het voorjaar van 1945 voordat ook de noordelijk helft van Nederland werd bevrijd.

De start van Market Garden

Op 17 september 1944 worden duizenden parachutisten en militair materieel gedropt. De luchtlandingstroepen komen o.a. neer bij Son en op de Ginkelse heide bij Ede. Operatie Market Garden gaat van start. In Best, een van de plekken waar de parachutisten toen landden, staat vandaag de dag een museum. Museum Bevrijdende Vleugels is een prachtige plek waar u onder andere voertuigen, machines en vliegtuigen die tijdens de operatie gebruikt zijn kunt bewonderen. De geschiedenis is hier wel heel tastbaar.

Succes heeft een hoge prijs: Nijmegen en Groesbeek

De geallieerden kruipen moeizaam op. De grondtroepen moeten over een smalle tweebaansweg naar het noorden trekken. Ze liggen onder constant vuur van Duitse troepen en dopen de route om tot ‘Hell’s Highway'. Op 20 september 1944 weten de geallieerden ondanks hevige Duitse tegenstand de bruggen over de Waal in Nijmegen in te nemen. Maar de prijs is hoog en veel soldaten komen om het leven tijdens de heroïsche Waalcrossing.

Als eerbetoon aan de geallieerde soldaten die hun leven gaven lopen veteranen nog dagelijks de ‘Sunset March’. Als het eerste paar lichtmasten op stadsbrug ‘De Oversteek’ wordt ontstoken, loopt de veteraan mee in het tempo waarin de lichten aangaan. In 2019 is in Nijmegen het Informatiecentrum WOII met uitzicht op de brug geopend. Als u Nijmegen bezoekt moet u ook zeker het Vrijheidsmuseum, vlakbij in Groesbeek, aan doen. Vanaf deze plek startte in september ’44 de 82nd Airborne Division haar opmars naar Nijmegen. Een paar maanden later, in februari, was het gebied de springplank voor Operatie Veritable. Tegenwoordig wordt in het museum het verleden met de modernste technieken weer tot leven gebracht.

Copyright: Liberation Route Europe Foundation

De ‘brug te ver’: Arnhem

Op 25 september 1944 werd Operatie Market Garden afgeblazen. Ook de hulp van de Eerste Onafhankelijke Poolse Parachutisten Brigade mocht niet meer baten. Het lukt de geallieerden helaas niet om de laatste brug, die bij Arnhem in te nemen. Arnhem blijkt letterlijk een brug te ver. Op de Airborne begraafplaats in Oosterbeek liggen meer dan 1.750 geallieerde militairen begraven, die gesneuveld zijn tijdens Operatie Market Garden. Op de eerste zondag na 17 september worden zij met groot eerbetoon herdacht.

Vandaag de dag staat de ‘bridge too far’ nog steeds. Omgedoopt tot de John Frostbrug, is het een van de meest iconische luisterplekken van de Liberation Route. In het bezoekerscentrum Airborne at the Bridge, een dependance van Airborne Museum Hartenstein in Oosterbeek, vertellen gastheren en -vrouwen u over de tragische gebeurtenissen van september 1944. De brug is tevens het decor van het jaarlijkse Bridge to Liberation Experience, een spectaculair en multimediaal herdenkingsevenement. Iets verderop herinnert in Driel het Informatiecentrum ‘De Polen van Driel’ aan de belangrijke  rol die generaal Stainslaw Sosabowski en zijn Poolse parachutisten heeft gespeeld in Operation Market Garden.

Ontdek het complete verhaal van Operatie Market Garden op de website van Liberation Route.

Liberation Route

Ontdek deze historische herdenkingsroute in Nederland, die de belangrijkste mijlpalen tijdens het oprukken van de geallieerde legers met elkaar verbindt.

Meer Liberation Route

Musea

Museum Bevrijdende Vleugels

Bevrijdende Vleugels vertelt het heftige verhaal van de bevrijding van Zuid-Nederland. Het museum ligt in het gebied waar op 17 september 1944 luchtlandingen plaatsvonden tijdens de Operatie Market Garden.

© Liberation route
Musea

Oorlogsmuseum en oorlogsbegraafplaats Overloon

Het Oorlogsmuseum neemt u mee in de geschiedenis van de bezetting, verzet en vervolging tijdens WOII en belicht de rol van Overloon bij operatie Market Garden. Rijdt over de unieke fietsbrug, waarop u letterlijk dóór het museum fietst op weg naar de omliggende begraafplaatsen.

© Liberation route
Musea

Vrijheidsmuseum

Ervaar de oorlog en vier de vrijheid in het nieuwe Vrijheidsmuseum in Groesbeek. Ontdek de bijzondere verhalen achter Operatie Market Garden, de heroïsche Waaloversteek bij Nijmegen en de start van het Rijnlandoffensief.

© Liberation route

Airborne at the Bridge

Ontdek de hevige strijd bij de Rijnbrug in september 1944. Met fenomenaal uitzicht op de wereldberoemde John Frostbrug (‘een brug te ver’) vertelt Airborne at the Bridge de persoonlijke verhalen van een Britse, Duitse en Nederlandse militair tijdens de ‘Slag om Arnhem’.